Việc ban hành Nghị quyết là yêu cầu cần thiết sau khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp. Khối lượng công việc, yêu cầu lãnh đạo, chỉ đạo và tổ chức thực hiện nhiệm vụ ở cấp xã ngày càng lớn, trong khi những quy định chi tiêu trước đây được xây dựng trên cơ sở các quy định của Trung ương đã được thay thế. Thực tiễn đặt ra yêu cầu phải sớm có một cơ chế thống nhất để các địa phương có căn cứ lập dự toán, thực hiện, kiểm soát và quyết toán kinh phí.
Theo Quy định số 113-QĐ/VPTW ngày 25/3/2026 của Văn phòng Trung ương Đảng, HĐND cấp tỉnh được quyết định nội dung, mức chi đối với đảng ủy xã, phường, đặc khu, nhưng không vượt quá 50% mức chi của tỉnh ủy, thành ủy. Trên cơ sở đó, thành phố lựa chọn mức chi chủ yếu bằng 40%; riêng hỗ trợ trang phục bằng 50% mức chi của thành ủy. Đây là mức chi được xác định trên cơ sở cân đối giữa yêu cầu bảo đảm điều kiện hoạt động cho cấp ủy cơ sở với yêu cầu tiết kiệm chi thường xuyên và khả năng cân đối ngân sách địa phương.
Quy định rõ những nhiệm vụ chi thiết yếu
Nghị quyết tập trung vào 4 nhóm nhiệm vụ chính, gồm: xây dựng và thẩm định văn bản trình đảng ủy, ban thường vụ đảng ủy; xây dựng các chương trình, báo cáo và một số văn bản phục vụ hoạt động của cấp ủy; phục vụ hoạt động kiểm tra, giám sát, giải quyết tố cáo, khiếu nại kỷ luật đảng; hỗ trợ trang phục.
Trong đó, đối với xây dựng nghị quyết, quy chế, quy định mới do đảng ủy quyết định ban hành, mức chi tối đa từ 16 đến 20 triệu đồng/văn bản; đối với văn bản do ban thường vụ đảng ủy quyết định ban hành, mức tối đa từ 12 đến 16 triệu đồng/văn bản. Chi thẩm định được quy định theo từng loại văn bản, mức cao nhất 6 triệu đồng/văn bản.
Đối với các hoạt động kiểm tra, giám sát, mức chi tối đa là 12 triệu đồng/đoàn đối với kiểm tra khi có dấu hiệu vi phạm; 8 triệu đồng/đoàn đối với giải quyết tố cáo; 6,4 triệu đồng/đoàn đối với kiểm tra, giám sát ngoài kế hoạch hằng năm và giải quyết khiếu nại kỷ luật đảng.
Nghị quyết cũng quy định hỗ trợ tiền may trang phục 500.000 đồng/người/năm đối với các đối tượng thuộc phạm vi áp dụng. Trường hợp một người thuộc nhiều đối tượng thì chỉ hưởng một mức hỗ trợ cao nhất; các trường hợp đã có chế độ riêng thực hiện theo quy định tương ứng.
Mức chi tối đa, không phải mức chi mặc nhiên
Điểm cần lưu ý là các mức quy định tại Nghị quyết đều là mức chi tối đa. Đây không phải là mức mặc nhiên phải chi cho từng nhiệm vụ. Mức chi cụ thể phải căn cứ tính chất, mức độ quan trọng, phức tạp của công việc, nhu cầu thực tế và đặc biệt phải trong phạm vi dự toán được giao. Kinh phí thực hiện do ngân sách xã, phường, đặc khu bố trí trong dự toán chi quản lý hành chính, Đảng, đoàn thể và thuộc nguồn kinh phí giao không thực hiện tự chủ.
Quy định này vừa tạo điều kiện để cơ sở chủ động thực hiện nhiệm vụ, vừa đặt trách nhiệm trực tiếp đối với người đứng đầu trong quyết định và sử dụng kinh phí. Mọi khoản chi phải bảo đảm đúng mục đích, công khai, minh bạch, tiết kiệm, hiệu quả và chịu sự kiểm tra, giám sát, kiểm toán theo quy định.
Thống nhất cơ chế, tăng cường kỷ luật tài chính ở cơ sở
Nghị quyết tạo một chính sách thống nhất trên toàn thành phố, khắc phục tình trạng thiếu căn cứ hoặc cách hiểu, cách thực hiện khác nhau giữa các địa phương; đồng thời tạo thuận lợi cho công tác lập dự toán, kiểm soát chi, quyết toán, thanh tra và kiểm tra.
Đối với những nhiệm vụ đã được cấp có thẩm quyền phê duyệt trước ngày 06/10/2026, việc chi tiếp tục thực hiện theo quy định tại thời điểm phê duyệt cho đến khi kết thúc nhiệm vụ.
Việc HĐND thành phố kịp thời ban hành Nghị quyết, không chỉ đáp ứng yêu cầu bảo đảm điều kiện hoạt động của cấp ủy cơ sở sau khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp, mà quan trọng hơn là xác lập rõ khuôn khổ quản lý và trách nhiệm sử dụng ngân sách. Có cơ chế để thực hiện nhiệm vụ, nhưng việc chi tiêu phải trong khả năng ngân sách, đúng chế độ, đúng nhiệm vụ và bảo đảm tiết kiệm, hiệu quả.