Một số thông tin tại Nghị định số 356/2026/NĐ-CP ngày 14/9/2026 của Chính phủ
Đối với Hội đồng nhân dân, Ủy ban nhân dân các cấp trên địa bàn thành phố, nội dung cần được quan tâm hàng đầu là Nghị định số 145/2025/NĐ-CP về phân định thẩm quyền của chính quyền địa phương hai cấp, phân quyền, phân cấp trong lĩnh vực quy hoạch đô thị và nông thôn. Đây là văn bản cần rà soát kỹ bởi nhiều nghị quyết, quyết định của Hội đồng nhân dân, Ủy ban nhân dân, hồ sơ quy hoạch đang triển khai cũng như các quy định về phân cấp, phân quyền giữa thành phố và cấp xã hiện đang dẫn chiếu trực tiếp đến nghị định này. Đối với Nghị định số 117/2014/NĐ-CP quy định về y tế cấp xã cũng cần được lưu ý; các nghị quyết, chính sách địa phương liên quan đến y tế cơ sở dựa trên quy định này cần được kiểm tra, rà soát để xác định rõ mức độ ảnh hưởng sau ngày 01/12/2026. Ngoài ra, Nghị định số 33/2015/NĐ-CP quy định về thực hiện kết luận thanh tra cũng cần được chú trọng rà soát, đặc biệt đối với hoạt động giám sát, giải trình, xử lý đơn thư của Hội đồng nhân dân, hoạt động thanh tra, kiểm tra của Ủy ban nhân dân các cấp nếu các văn bản hiện hành còn dẫn chiếu đến nghị định này.
Điểm cần lưu ý nhất là Nghị định 145/2025/NĐ-CP bị bãi bỏ toàn bộ. Nghị định này được ban hành để xử lý việc chuyển sang mô hình chính quyền địa phương hai cấp trong lĩnh vực quy hoạch đô thị và nông thôn, phân định rõ thẩm quyền giữa cấp tỉnh (thành phố) và cấp xã, đồng thời phân quyền từ Trung ương xuống địa phương. Từ ngày 01/12/2026, khi Nghị định 145 hết hiệu lực, không có nghĩa các thẩm quyền đã được giao theo nghị định này tự động quay lại cơ chế cũ mà phải xác định rõ quy định thay thế tại thời điểm đó. Đối với các hồ sơ quy hoạch đang triển khai dở dang tại thời điểm 01/12/2026, cần tra cứu văn bản pháp luật mới thay thế và điều khoản chuyển tiếp cho phù hợp.
Để bảo đảm việc rà soát được thực hiện đầy đủ, kịp thời, các cơ quan, đơn vị có thẩm quyền cần chủ động tham mưu rà soát toàn bộ văn bản quy phạm pháp luật do Hội đồng nhân dân, Ủy ban nhân dân thành phố ban hành, các nghị quyết, quyết định còn hiệu lực có dẫn chiếu 24 Nghị định hoặc điều khoản nêu tại Nghị định 356, phân loại thành nhóm chỉ dẫn chiếu hình thức, nhóm căn cứ trực tiếp về thẩm quyền và nhóm căn cứ trực tiếp về nội dung chính sách. Đồng thời, rà soát hoạt động của Hội đồng nhân dân, Ủy ban nhân dân, kiểm tra các quy chế phối hợp, kế hoạch kiểm tra, giám sát có đang sử dụng thẩm quyền hoặc quy trình từ các nghị định bị bãi bỏ hay không để điều chỉnh phù hợp, trong đó lưu ý các lĩnh vực quy hoạch đô thị – nông thôn, y tế và hoạt động thanh tra. Mặc khác, cần xác định rõ các văn bản thay thế bằng cách lập chuỗi từ quy định cũ, nội dung và thẩm quyền cũ, thời điểm bị bãi bỏ từ 01/12/2026, văn bản mới điều chỉnh, thẩm quyền hiện nay thuộc Hội đồng nhân dân, Ủy ban nhân dân hoặc cấp xã để từ đó xác định, đề xuất hướng xử lý đối với các nghị quyết tại địa phương cho phù hợp.
Việc rà soát kịp thời, chính xác sẽ giúp bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ của hệ thống văn bản quy phạm pháp luật tại địa phương, tránh khoảng trống pháp lý, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước và tạo điều kiện thuận lợi hơn cho người dân, doanh nghiệp trên địa bàn thành phố.